Technologie obronne czwartym sektorem objętym zakresem STEP
Komisja Europejska opublikowała drugie wytyczne dotyczące Platformy na rzecz Technologii Strategicznych dla Europy (STEP). Dokument doprecyzowuje zapisy rozporządzenia (UE) 2024/795 oraz komunikatu Komisji C/2024/3209 i ma ułatwić praktyczne wdrażanie inicjatywy w Państwach Członkowskich. Uwzględnia także zmiany wprowadzone rozporządzeniem (UE) 2025/2653, tzw. małym rozporządzeniem zbiorczym w obszarze obronności.
Co zawierają nowe wytyczne?
Pierwsze wytyczne zawierały m.in. orientacyjne wykazy obszarów technologicznych i technologii kwalifikujących się w ramach trzech sektorów STEP. Wykazy te pozostają aktualne i mają charakter orientacyjny, co oznacza, że również technologie niewymienione w zestawieniach mogą być istotne dla STEP, o ile wspierają jego cele i spełniają co najmniej jeden z warunków kwalifikacji.
Drugie wytyczne mają na celu dostarczenie dalszych informacji na temat sposobu wdrażania STEP, rozszerzają i doprecyzowują wcześniejsze zapisy, odnosząc się zarówno do trzech pierwotnych sektorów STEP, jak i do nowego sektora technologii obronnych, wprowadzonego rozporządzeniem (UE) 2025/2653, uwzględniając:
- doświadczenia z pierwszych miesięcy wdrażania,
- zmiany wynikające z tzw. małego rozporządzenia zbiorczego w dziedzinie obronności (UE 2025/2653),
- rozszerzenie STEP o technologie obronne.
Cztery sektory objęte STEP
Dodanie czwartego sektora poszerza zakres STEP o obszar kluczowy dla bezpieczeństwa i odporności Unii Europejskiej. Zgodnie ze zmienionym art. 2 ust. 1 lit. a) rozporządzenia STEP, inicjatywa obejmuje obecnie następujące sektory:
- technologie cyfrowe i innowacje w ramach głębokich technologii,
- czyste i zasobooszczędne technologie,
- biotechnologie,
- technologie obronne.
Co oznaczają „technologie obronne” w STEP?
Zgodnie z rozporządzeniem w sprawie STEP, zmienionym małym rozporządzeniem zbiorczym w dziedzinie obronności, termin „technologie obronne” odnosi się do technologii zawartych w produktach związanych z obronnością, o których mowa w załączniku do dyrektywy 2009/43/WE, odpowiadającym wspólnemu wykazowi uzbrojenia UE, lub technologii niezbędnych do opracowywania i wytwarzania takich produktów.
Technologie obronne obejmują również technologie istotne z punktu widzenia unijnych priorytetów rozwoju zdolności obronnych wskazanych w publikacji Europejskiej Agencji Obrony – Priorytety UE w zakresie rozwoju zdolności obronnych.
Szczególną uwagę należy zwrócić na technologie ważne dla priorytetowych obszarów zdolności obronnych określonych przez Radę Europejską 6 marca 2025 r., w tym:
- obronę powietrzną i przeciwrakietową,
- systemy artyleryjskie, w tym zdolności do precyzyjnych głębokich uderzeń,
- pociski rakietowe i amunicję,
- drony i systemy antydronowe,
- czynniki warunkujące potencjał sił, w tym technologie kosmiczne i ochronę infrastruktury krytycznej,
- mobilność wojskową,
- cyberprzestrzeń, sztuczną inteligencję i wojnę radioelektroniczną.
Ponadto, Plan działania na rzecz gotowości obronnej do 2030 r. obejmuje również walkę naziemną i operacje morskie.
Technologie o podwójnym zastosowaniu
Kilka programów UE objętych STEP w tym. m.in. Instrument „Akcelerator” EIC w ramach programu „Horyzont Europa” czy program „Cyfrowa Europa”, wspiera także technologie o potencjale podwójnego zastosowania – zarówno cywilnym, jak i obronnym. Mogą one obejmować m.in.:
- zaawansowane rozwiązania w zakresie cyberprzestrzeni i sztucznej inteligencji,
- infrastrukturę kosmiczną,
- technologie CBRJ i medyczne środki przeciwdziałania,
- wybrane materiały zaawansowane.
Kwalifikowalność takich technologii należy oceniać zarówno w kontekście przepisów poszczególnych programów, jak i warunków STEP.
Dokumenty źródłowe
- Komunikat KE C/2025/6798 – Drugie wytyczne dotyczące STEP
- Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2025/2653 z 19 grudnia 2025 r. dotyczące zmian w programach UE w celu tworzenia zachęt do inwestycji związanych z obronnością w ramach planu ReArm Europe
***
Więcej informacji nt. STEP znajdziesz na stronie Krajowego Punktu Kontaktowego ds. STEP.